Ngày 16/6, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) nâng lãi suất tham chiếu ngắn hạn từ 0,75% lên 1%, mức cao nhất của Nhật Bản trong 31 năm.
BOJ quyết định siết chặt chính sách tiền tệ trong bối cảnh Nhật Bản đang đối mặt với áp lực từ đồng yen suy yếu và lạm phát có dấu hiệu tăng nhanh, một phần chịu tác động từ căng thẳng tại Trung Đông. Đây là lần tăng lãi suất đầu tiên của ngân hàng trung ương kể từ tháng 12/2025, đồng thời đưa lãi suất lên mức 1% lần đầu tiên trong vòng 31 năm.
Trước cuộc họp của BOJ, ông Frederic Neumann, kinh tế trưởng khu vực châu Á của HSBC, cho biết Thống đốc Kazuo Ueda đã sớm để ngỏ khả năng tăng lãi suất trong bài phát biểu đầu tháng. Khi đó, ông Ueda nhận định tác động lan tỏa từ giá dầu thô leo thang có thể khiến lạm phát cơ bản vượt mức dự kiến.
Đồng yen mất giá là một trong những yếu tố thúc đẩy BOJ nâng lãi suất. Trước đó, trong tháng 5, BOJ được cho là đã chi khoảng 11.700 tỷ yen (tương đương 73,5 tỷ USD) để can thiệp thị trường ngoại hối nhằm hỗ trợ đồng nội tệ. Dù vậy, yen gần đây tiếp tục suy yếu, có thời điểm giảm xuống ngưỡng 160 JPY đổi 1 USD.
Trên CNBC, ông Jesper Koll, Giám đốc Monex Group, cho rằng việc can thiệp để hỗ trợ tỷ giá trong khi vẫn duy trì chính sách tiền tệ hiện tại chẳng khác nào “đạp phanh và nhấn ga cùng lúc”, khiến hiệu quả nâng đỡ đồng yen khó phát huy lâu dài.
Mặc dù đồng yen suy yếu giúp hàng hóa xuất khẩu của Nhật Bản cạnh tranh hơn trên thị trường quốc tế, nhưng cũng khiến chi phí nhập khẩu gia tăng, tạo thêm áp lực lên ngân sách trong bối cảnh chính phủ đang nỗ lực giảm bớt tác động của lạm phát. Gần đây, chính quyền Thủ tướng Sanae Takaichi đã phê duyệt gói ngân sách bổ sung trị giá 3.000 tỷ yen nhằm hỗ trợ các hộ gia đình ứng phó với chi phí năng lượng leo thang.
Chỉ số lạm phát của Nhật Bản trong tháng 4 ở mức 1,4%, thấp hơn mục tiêu 2% của BOJ trong tháng thứ tư liên tiếp. Dù vậy, giới phân tích cho rằng kết quả này chủ yếu đến từ các biện pháp hỗ trợ của chính phủ nhằm kiềm chế đà tăng giá, bao gồm việc xóa bỏ thuế xăng và triển khai chính sách miễn học phí trung học trên phạm vi toàn quốc.
