Theo CEO Dragon Capital, những nhà đầu tư không thể dành nhiều thời gian nghiên cứu thị trường chứng khoán thì không nên trực tiếp mua cổ phiếu, mà nên cân nhắc đầu tư thông qua các quỹ mở.
Tại hội nghị nhà đầu tư của Dragon Capital phát sóng trên VnExpress ngày 26/1, một độc giả đặt vấn đề rằng dù chỉ số thị trường chung tăng mạnh trong năm 2025, không ít nhà đầu tư vẫn gặp khó trong việc tạo ra lợi nhuận. Câu hỏi được đưa ra là nguyên nhân đến từ diễn biến thị trường hay xuất phát từ cách thức đầu tư của nhà đầu tư.
Giải đáp thắc mắc này, ông Lê Anh Tuấn Tổng giám đốc Dragon Capital cho rằng nhiều nhà đầu tư mắc phải tâm lý phổ biến là cố “gồng lỗ” khi danh mục suy giảm, thậm chí chấp nhận mức thua lỗ 30–40% mà không có hành động điều chỉnh, thậm chí chọn cách ngừng theo dõi. Ngược lại, khi danh mục vừa có lãi, dù chỉ vài phần trăm, họ lại vội vàng chốt lời. Chính cách hành xử này khiến nhà đầu tư bỏ lỡ các nhịp tăng giá kéo dài sau đó.
Ông Tuấn dẫn chứng trường hợp cổ phiếu VIC của Vingroup, khi trong giai đoạn từ tháng 7 đến tháng 9/2025, giá cổ phiếu này tăng từ quanh mốc 60.000 đồng mỗi cổ phiếu lên trên 70.000 đồng. Ở vùng giá này, không ít nhà đầu tư đã quyết định chốt lời, khiến họ bỏ lỡ cơ hội gia tăng lợi nhuận khi VIC tiếp tục leo lên các mức cao hơn trong những tháng cuối năm.
Theo ông Tuấn, xét trên góc độ toán học, cách hành xử theo tâm lý như vậy khiến phần lớn nhà đầu tư rất khó có thể vượt trội hay “đánh bại” được diễn biến chung của thị trường.
Đồng thời, chuyên gia cho rằng thị trường chứng khoán luôn đi kèm với nhiều thách thức, không chỉ riêng Việt Nam mà là câu chuyện chung trên toàn cầu. Để có thể tự đầu tư hiệu quả, nhà đầu tư cần dành nhiều thời gian nghiên cứu báo cáo tài chính doanh nghiệp, cập nhật diễn biến thị trường và phân tích cổ phiếu, điều mà không phải ai cũng đủ điều kiện đáp ứng.
Với những người bận rộn trong công việc, có nguồn tiền nhàn rỗi nhưng không thể theo sát thị trường, ông Tuấn khuyến nghị nên lựa chọn hình thức đầu tư qua quỹ mở. Theo ông, nếu không thể dành khoảng hai giờ mỗi ngày cho việc nghiên cứu và theo dõi chứng khoán, nhà đầu tư nên giao việc này cho các đơn vị chuyên nghiệp.
Ông cho rằng nhà đầu tư không nhất thiết phải mua chứng chỉ quỹ của Dragon Capital, mà hoàn toàn có thể lựa chọn các kênh khác như VinaCapital, SSI hoặc những công ty quản lý quỹ chuyên nghiệp trên thị trường.
Trên thực tế, nhiều tổ chức phân tích nhận định năm 2025 là giai đoạn “khó kiếm lợi nhuận”, khi mức độ phân hóa của thị trường diễn ra rất mạnh. Động lực tăng trưởng chủ yếu dồn vào một số nhóm cổ phiếu nhất định như nhóm Vin, ngân hàng hay Gelex. Đáng chú ý, VIC của Vingroup và VHM của Vinhomes đóng góp gần một nửa mức tăng chung của thị trường, được xem là hiện tượng tập trung điểm số hiếm thấy trong lịch sử chứng khoán Việt Nam.
Theo số liệu từ Dragon Capital, chỉ khoảng 17% cổ phiếu ghi nhận mức sinh lời vượt VN-Index, đây là tỷ lệ thấp nhất trong hơn 25 năm hình thành và phát triển của thị trường chứng khoán. Đáng chú ý, nếu không tính hai mã VIC và VHM, mức tăng tích lũy của chỉ số chung chỉ đạt khoảng 20,65%.
Ông Võ Nguyễn Khoa Tuấn, Giám đốc nghiệp vụ cấp cao phụ trách lĩnh vực chứng khoán tại Dragon Capital, chia sẻ rằng qua trao đổi với các đồng nghiệp làm việc trong ngành, ông nắm được số liệu cho thấy hơn 90% tài khoản nhà đầu tư không có lãi, hoặc chỉ đạt mức lợi nhuận dưới 10%. Ngược lại, tỷ lệ tài khoản ghi nhận mức sinh lời trên 20% tương đương hoặc vượt mức tăng của chỉ số chung là rất hạn chế.
Trong bối cảnh đó, thị trường chỉ có 7 quỹ mở cổ phiếu đạt hiệu suất cao hơn mức này, bao gồm BVFED của Bảo Việt Fund, DCDS của Dragon Capital, MAGEF của Mirae Asset Việt Nam, BMFF của MB Capital, UVEEF của OUB, VCB-BCF của VCBF và MBVF của MB Capital.
Các chuyên gia thường khuyến nghị nhà đầu tư áp dụng chiến lược đầu tư định kỳ (DCA), đặc biệt phù hợp với những người không chuyên hoặc không có nhiều thời gian theo sát diễn biến thị trường. Cách tiếp cận này giúp hạn chế rủi ro mua vào ở vùng giá cao, duy trì kỷ luật đầu tư và tránh bị chi phối bởi các yếu tố cảm xúc.
Trong báo cáo công bố đầu năm, Fmarket – nền tảng phân phối quỹ mở với hơn 320.000 người dùng cho rằng thay vì chạy theo các đợt tăng ngắn hạn mang tính cục bộ, các quỹ mở theo trường phái giá trị vẫn kiên trì tích lũy cổ phiếu của doanh nghiệp đầu ngành, đặt trọng tâm vào quản trị rủi ro và giữ vững cấu trúc danh mục. Chiến lược này có thể khiến hiệu suất quỹ kém hơn VN-Index trong một số thời điểm, nhưng đổi lại là khả năng bảo toàn danh mục và tích lũy tài sản chất lượng, qua đó tối ưu hiệu quả đầu tư khi thị trường bước vào giai đoạn tăng trưởng rộng hơn.
Các số liệu hiệu suất xét trong các giai đoạn 2, 3 và 5 năm cho thấy những quỹ duy trì chiến lược ổn định cùng kỷ luật đầu tư chặt chẽ có khả năng đạt tăng trưởng dài hạn, ngay cả khi thị trường biến động mạnh trong ngắn hạn. Ở mốc 5 năm, nhóm quỹ dẫn đầu ghi nhận mức sinh lời bình quân khoảng 15–22% mỗi năm. Kết quả này phản ánh rõ năng lực quản lý danh mục, quy trình đầu tư bài bản và khả năng thích ứng bền bỉ của các quỹ qua nhiều chu kỳ thị trường khác nhau.
