Tesla đang áp dụng cách tối ưu bằng việc sử dụng chung nhiều bộ phận trên Model 3 và Model Y, một chiến lược được cho là học hỏi từ các hãng xe điện Trung Quốc, theo lời cựu chủ tịch của hãng.
Chuyên trang xe điện Inside EVs ngày 1/12 dẫn lại phát biểu của doanh nhân John McNeill người từng giữ chức Chủ tịch Tesla giai đoạn 2015-2018 và hiện là thành viên hội đồng quản trị General Motors (GM).
Theo McNeill, Tesla có văn hóa tiếp thu kiến thức như một “miếng bọt biển”, luôn học hỏi không ngừng. Trong gần ba năm ông làm việc tại hãng, Tesla đã tháo rời nhiều mẫu xe điện Trung Quốc để nghiên cứu, rồi đúc rút và áp dụng vào Model 3 và Model Y hai mẫu xe sau đó trở thành những dòng xe bán chạy trên toàn cầu.
Theo ông, bài học quan trọng nhất mà Tesla rút ra là cần tối đa hóa việc dùng chung linh kiện giữa các mẫu xe, một chiến lược mà cựu Chủ tịch Tesla đánh giá là “vô cùng thông minh”.
Ông cho biết các kỹ sư Trung Quốc luôn rất kỷ luật trong việc sử dụng chung các bộ phận nằm dưới nắp capo nơi khách hàng khó nhận ra và nhờ đó họ tiết giảm được một lượng lớn chi phí.
Trong lĩnh vực sản xuất ôtô, các hãng thường tiến hành thử nghiệm và tháo rời xe của đối thủ để nghiên cứu. Đây cũng là lý do từng xuất hiện hình ảnh một mẫu xe Xiaomi trong nhà máy Ferrari. Riêng với Tesla, McNeill không tiết lộ cụ thể họ đã mổ xẻ mẫu xe Trung Quốc nào. Tuy vậy, trong thời gian làm việc tại GM, ông từng chứng kiến quá trình tháo dỡ các dòng xe BYD và nhận thấy hãng xe Trung Quốc đẩy chiến lược dùng chung linh kiện lên một mức độ rất cao.
Khi tách rời các bộ phận, kỹ sư dễ dàng nhận ra nhiều mẫu xe của BYD sử dụng chung các linh kiện như mô-tơ gạt mưa, bơm nhiệt hay ống dẫn những thành phần không tạo ra khác biệt lớn cho trải nghiệm người dùng.
Elon Musk từng công khai thừa nhận chiến lược chia sẻ linh kiện giữa các mẫu xe. Tại đại hội cổ đông năm 2020, ông cho biết Model 3 và Model Y có mức độ tương đồng lên tới khoảng 75% về nền tảng phát triển, hệ truyền động, nội thất cùng nhiều bộ phận khác. Chẳng hạn, ghế trước của hai mẫu này gần như giống nhau, chỉ khác ở việc ghế trên Model Y được đặt cao hơn.
Đại diện Tesla hiện chưa đưa ra bình luận về những chia sẻ của cựu Chủ tịch McNeill.
Ông McNeill cho rằng triết lý tối ưu hóa việc dùng chung linh kiện đã giúp Tesla cắt giảm đáng kể chi phí sản xuất, từ đó có thể hạ giá bán đến tay người tiêu dùng. Nhờ vậy, các mẫu xe điện cỡ nhỏ của hãng sở hữu mức giá cạnh tranh rõ rệt tại thị trường Mỹ và châu Âu.
Tại Mỹ, Model 3 nhanh chóng trở thành tâm điểm ngay khi ra mắt, với doanh số khoảng 138.000 chiếc và vươn lên vị trí mẫu xe hạng sang bán chạy nhất năm 2018.
Model 3 thậm chí từng tạo cơn sốt tại thị trường Trung Quốc, đạt hơn 137.000 xe bán ra trong năm 2020. Dù vậy, hiện Tesla không còn thuận lợi tại thị trường tỷ dân: doanh số tháng 10 rơi xuống mức thấp nhất trong ba năm và thị phần giảm mạnh từ 8,7% xuống chỉ còn 3,2% so với tháng trước, theo CNBC.
“Tesla đang bị các hãng xe Trung Quốc bao vây từ mọi phía,” Michael Dunne CEO hãng phân tích ôtô và công nghệ Dunne Insinónói – nói. Ông mô tả các hãng xe nội địa như “một đàn thú săn mồi”, mỗi bên đều lấy đi một phần thị phần của hãng xe Mỹ.
Chiến lược “học theo” đối thủ đã giúp Tesla đạt hiệu quả suốt một thời gian dài. Nhưng, bối cảnh hiện nay đã thay đổi khi các hãng xe Trung Quốc tung ra loạt mẫu xe giá mềm, hợp thị hiếu người dùng trong nước hơn. Không ít dòng xe còn vượt trội về công nghệ, sở hữu khả năng sạc nhanh, động lực mạnh mẽ và tích hợp nhiều tiện ích mà khách hàng mong muốn những trang bị mà Tesla lại chưa có.
Ví dụ, dù mới tham gia thị trường ôtô điện, Xiaomi đã đạt doanh số 109.000 xe trong Quý 3, tương đương 64% lượng xe Tesla bán ra cùng giai đoạn. Mẫu SUV cỡ trung C10 của Leapmotor cũng chỉ có giá bằng khoảng một nửa so với Model Y. Bên cạnh đó, tại Trung Quốc đang nổi lên xu hướng các tập đoàn công nghệ lớn bắt tay với những hãng ôtô kỳ cựu. Trong khi ấy, mẫu xe được ưa chuộng nhất của Tesla tại thị trường này vẫn là Model Y dòng xe đã khẳng định vị thế trong nhiều năm.
Dù được cựu Chủ tịch khen ngợi về tinh thần “học hỏi không ngừng”, các biện pháp cắt giảm chi phí của Tesla vẫn không đủ giúp hãng nâng sức cạnh tranh tại Trung Quốc một trong ba thị trường ôtô lớn nhất thế giới.
Tại hai thị trường trọng điểm còn lại là châu Âu và Mỹ, tình hình kinh doanh cũng không mấy khả quan. Riêng ở Mỹ, doanh số tháng 10 của Tesla sụt 24% sau khi chương trình hỗ trợ tín dụng thuế lên tới 7.500 USD kết thúc.
Tại châu Âu, doanh số của Tesla cũng lao dốc, giảm gần 50% so với cùng kỳ. Sức hút của các mẫu xe Tesla tại khu vực này đã suy giảm rõ rệt kể từ khi CEO Elon Musk dấn thân vào chính trường từ cuối năm ngoái.
