CEO Intel Lip-Bu Tan đặt mục tiêu hồi sinh tượng đài chip Mỹ thông qua cuộc cải tổ tập trung vào tinh gọn bộ máy và tăng cường kỷ luật tài chính.
Ngày 24/7, Intel công bố doanh thu quý II đạt 12,9 tỷ USD, không tăng so với cùng kỳ nhưng đã chấm dứt chuỗi 4 quý suy giảm liên tiếp, đồng thời vượt dự báo thị trường ở mức 11,92 tỷ USD. Tuy vậy, công ty vẫn ghi nhận khoản lỗ ròng cao hơn kỳ vọng, lên tới 2,9 tỷ USD, tương đương 67 cent/cổ phiếu.
Cùng kỳ năm 2024, Intel báo lỗ 1,61 tỷ USD, tương đương 38 cent/cổ phiếu. Báo cáo quý II lần này là kết quả kinh doanh thứ hai dưới thời CEO Lip-Bu Tan – người đảm nhiệm vị trí điều hành từ tháng 3 và tuyên bố sẽ đưa Intel lấy lại lợi thế cạnh tranh. Trong thư gửi nhân viên ngày 24/7, ông thừa nhận “giai đoạn đầu nhiệm kỳ gặp không ít khó khăn”.
Từng là biểu tượng dẫn đầu ngành sản xuất chip tại Mỹ, hiện vốn hóa của Intel chỉ còn hơn 90 tỷ USD chưa bằng một nửa so với Advanced Micro Devices (AMD) với giá trị thị trường vượt 270 tỷ USD, trong khi Nvidia đã vươn lên thành “gã khổng lồ” với vốn hóa đạt 4.230 tỷ USD.
Từ đầu năm đến nay, cổ phiếu Intel đã tăng 12,8%, nhưng mức tăng này vẫn kém xa so với các đối thủ. Trong cùng khoảng thời gian, cổ phiếu AMD tăng 34%, còn Nvidia “ngôi sao” trong lĩnh vực chip AI mức tăng 30%. Hiện tại, cổ phiếu Intel đang được giao dịch với hệ số P/E dự phóng 12 tháng là 42,55, cao hơn so với mức 33,9 của Nvidia và 32,12 của AMD.
Theo Reuters, Intel tiếp tục lún sâu vào khủng hoảng sau nhiều năm bị đánh giá là quản trị kém hiệu quả. Công ty đã để mất thị phần trong mảng chip dành cho PC và máy chủ lĩnh vực chủ chốt vào tay AMD, trong khi gần như không tạo được dấu ấn trong thị trường chip AI đang do Nvidia thống lĩnh. Bên cạnh đó, kế hoạch phát triển mảng xưởng đúc chip (foundry) nhằm cạnh tranh với TSMC vừa tốn kém, vừa chưa mang lại kết quả rõ rệt.
Nhằm đảo ngược tình thế và hiện thực hóa cam kết đưa Intel trở lại đường đua cạnh tranh, CEO Lip-Bu Tan đang triển khai một cuộc cải tổ quy mô lớn. Kế hoạch của ông bao gồm tinh giản nhân sự, điều chỉnh lại việc phân bổ nguồn lực và rút lui khỏi một số lĩnh vực kinh doanh không cốt lõi. Trước mắt, công ty đặt mục tiêu cắt giảm 17 tỷ USD chi phí vận hành trong năm nay.
Ngày 24/7, ông Tân cho biết lực lượng nhân sự của Intel sẽ giảm còn khoảng 75.000 người vào cuối năm nay, tức giảm 22% so với cuối năm 2024, thông qua nghỉ việc tự nguyện cùng “các biện pháp khác”. Phần lớn quá trình tinh giản đã được triển khai. Trong quý II, chi phí tái cấu trúc lên tới 1,9 tỷ USD, trong đó phần lớn dành cho việc sa thải. Giám đốc tài chính David Zinsner cho biết Intel đã tiến hành “phẫu thuật chính xác” nhằm loại bỏ các tầng lớp quản lý trung gian, với khoảng một nửa số quản lý cấp trung bị cắt giảm.
Về mặt kỷ luật tài chính, ông Tan đang tập trung khắc phục các sai lầm từ lãnh đạo trước, khẳng định sẽ chấm dứt tình trạng chi tiêu thiếu kiểm soát với tuyên bố “sẽ không còn những tấm séc trắng”. Trong thông điệp gửi nhân viên, ông nói: “Mỗi khoản đầu tư phải mang lại hiệu quả kinh tế. Chúng ta sẽ chỉ sản xuất đúng nhu cầu của khách hàng, vào đúng thời điểm, và củng cố niềm tin thông qua việc thực hiện nhất quán.”
Cụ thể, Intel sẽ điều chỉnh chiến lược phát triển năng lực sản xuất, chỉ triển khai xây dựng nhà máy khi có nhu cầu thực tế từ phía khách hàng. Đây là bước chuyển lớn so với trước kia, khi công ty thường đầu tư xây nhà máy ở Mỹ và các quốc gia khác ngay cả khi chưa có đơn hàng cụ thể. “Tôi không tin vào quan điểm cứ xây nhà máy thì khách hàng sẽ tự tìm đến,” ông Tan nói. Bên cạnh đó, ông cũng cho biết sẽ trực tiếp rà soát và phê duyệt tất cả các thiết kế chip quan trọng của Intel.
Ben Bajarin, CEO của hãng phân tích thị trường công nghệ Creative Strategies, cho rằng đây là dấu hiệu cho thấy Intel đang thiết lập một nền tảng tài chính chặt chẽ hơn. “Đây là cách tiếp cận đúng đắn,” ông nhận xét.
Theo CEO Intel, quy trình sản xuất chip tiên tiến 18A từng được người tiền nhiệm Pat Gelsinger đầu tư lớn chỉ mang lại lợi nhuận hợp lý nếu được ứng dụng vào các sản phẩm nội bộ của công ty. Vì vậy, ông đang nỗ lực đẩy nhanh quá trình đưa 18A vào sản xuất đại trà, đồng thời cân nhắc việc dừng cung cấp công nghệ này cho hoạt động gia công bên ngoài.
Tuy nhiên, quyết định này tiềm ẩn rủi ro lớn, khi có thể khiến khối tài sản trị giá 100 tỷ USD của Intel gặp nguy và khiến công ty ngày càng phụ thuộc vào đối thủ TSMC trong lĩnh vực sản xuất. Đồng thời, động thái này cũng gây thêm áp lực lên biên lợi nhuận của Intel, vốn đã giảm một nửa so với mức đỉnh trong quá khứ.
Hendi Susanto, Giám đốc đầu tư tại Gabelli Funds, nhận định: “Intel Foundry đang là yếu tố then chốt, và nhiều người đang hoài nghi về khả năng thành công của quy trình 18A. Nếu 18A thất bại, toàn bộ chiến lược của Intel có thể sụp đổ.”
Với thế hệ công nghệ sản xuất chip mới 14A, Intel áp dụng cách tiếp cận thận trọng hơn, tuyên bố sẽ rút lui nếu không tìm được khách hàng lớn cho quy trình này. Đồng thời, công ty cũng điều chỉnh kế hoạch đầu tư: giãn tiến độ xây dựng nhà máy tại Ohio, hủy kế hoạch xây nhà máy ở Ba Lan và Đức, và sáp nhập cơ sở đóng gói chip tại Costa Rica vào các trung tâm hiện có ở Việt Nam và Malaysia.
Bên cạnh đó, chiến lược tái cấu trúc của ông Tan còn bao gồm việc thoái vốn khỏi các tài sản không cốt lõi. Hồi tháng 4, Intel đã đồng ý bán phần lớn cổ phần trong mảng chip lập trình Altera cho quỹ đầu tư Silver Lake, với mức định giá khoảng 8,75 tỷ USD gần bằng một nửa so với số tiền mà Intel từng chi để thâu tóm Altera vào năm 2015.
Ông Tan đang triển khai kế hoạch tách NEX đơn vị chuyên sản xuất chip cho thiết bị viễn thông thành một công ty độc lập và tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược. Năm ngoái, NEX đạt doanh thu 5,8 tỷ USD, chiếm khoảng 11% tổng doanh thu của Intel. “Tương tự như thương vụ Altera, chúng tôi sẽ tiếp tục giữ vai trò nhà đầu tư chính tại NEX, nhằm giúp Intel tận dụng các cơ hội tăng trưởng trong tương lai khi tái định hình hoạt động kinh doanh này”, công ty cho biết.
Về triển vọng thị trường, chip hiện vẫn chưa bị áp thuế trong các gói thuế toàn cầu của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Tuy vậy, bối cảnh kinh tế vĩ mô nhiều bất ổn khiến khách hàng cẩn trọng hơn trong việc chi tiêu. Một số đối tác đã đề nghị đẩy sớm lịch giao hàng trong nửa đầu năm, do lo ngại các rủi ro thương mại.
Intel dự báo doanh thu quý III sẽ đạt khoảng 13,1 tỷ USD, cao hơn mức dự báo trung bình 12,65 tỷ USD của các nhà phân tích. Về lợi nhuận, công ty kỳ vọng sẽ hòa vốn, trong khi thị trường dự đoán lãi 4 cent mỗi cổ phiếu.
