Lộ trình Forex A–Z, Khi người mới bắt đầu giao dịch Forex, phản xạ tự nhiên là nhìn vào biểu đồ: giá tăng thì “đúng”, giá giảm thì “sai”. Nhưng ngay từ những giao dịch đầu tiên, rất nhiều người gặp một tình huống khó chịu: giá gần như không đi ngược, thậm chí đi đúng hướng, nhưng tài khoản lại giảm dần sau vài ngày. Cảm giác này khiến người mới dễ nghi ngờ broker, nghi ngờ nền tảng, hoặc nghĩ rằng thị trường đang “có gì đó không minh bạch”.
Điểm mấu chốt nằm ở chỗ: lãi/lỗ của một giao dịch không chỉ đến từ giá, mà đến từ giá + chi phí. Trong Forex, chi phí không xuất hiện một lần rồi thôi, mà được chia theo “thời điểm”:
- Mở lệnh: thường chịu spread (và commission nếu có)
- Trong lúc giữ lệnh: chịu biến động giá
- Giữ lệnh qua ngày giao dịch mới: phát sinh swap (phí qua đêm)
Swap forex thuộc nhóm “chi phí theo thời gian”. Bạn giữ lệnh càng lâu, swap càng có cơ hội tích lũy. Với những lệnh giữ 1–2 đêm, swap có thể nhỏ đến mức không đáng chú ý. Nhưng khi giữ 5–10 đêm, hoặc giữ qua thời điểm swap gộp (thường là thứ 4), swap bắt đầu tạo ra sự chênh lệch rõ rệt giữa “kỳ vọng theo giá” và “kết quả thực tế trong tài khoản”.
Quan trọng hơn: swap forex có thể âm hoặc dương. Nghĩa là có trường hợp bạn bị trừ tiền khi qua đêm, nhưng cũng có trường hợp bạn được cộng tiền. Tuy nhiên, với trader cá nhân giao dịch CFD qua broker, swap dương thường nhỏ và hiếm khi trở thành nguồn lợi nhuận chính. Người mới cần học swap để không bị bất ngờ, chứ không phải để “đi săn swap”.
1. Điều gì khiến một lệnh phải chịu khoản cộng/trừ qua đêm?
Mỗi lệnh Forex luôn là giao dịch một cặp: bạn mua một đồng tiền và bán một đồng tiền khác. Hai đồng tiền này thuộc hai nền kinh tế khác nhau, và mỗi nền kinh tế có lãi suất (được định hướng bởi ngân hàng trung ương). Khi giữ vị thế qua đêm, về mặt logic tài chính, bạn đang duy trì trạng thái tương đương với:
- “nắm giữ” một đồng tiền (giống như gửi/nắm giữ)
- “tài trợ” bằng đồng tiền còn lại (giống như vay)
Chênh lệch giữa hai mức lãi suất đó tạo ra phần chênh lệch lãi suất theo ngày. Phần này được broker quy đổi và hiển thị thành swap trên MT4/MT5.
Người mới không cần học sâu về thị trường liên ngân hàng để hiểu swap. Chỉ cần chốt một điều: swap là khoản cộng/trừ phát sinh vì bạn giữ vị thế qua ngày giao dịch, và nó phản ánh (một cách quy đổi) chi phí/lợi ích của việc “giữ lệnh thêm một ngày”.
Điểm quan trọng để tránh hiểu sai: swap không phải “phí thích thu thì thu”. Swap tồn tại vì bản chất Forex gắn với tiền tệ, và tiền tệ gắn với lãi suất. Broker có quyền điều chỉnh cách tính/đơn vị hiển thị, nhưng “ý nghĩa swap” thì xoay quanh đúng một trục: thời gian giữ lệnh.
2. Vì sao swap forex có lúc âm, có lúc dương mà nhiều người chỉ thấy âm?
Swap forex có hai giá trị riêng biệt:
- Swap Long: áp dụng khi bạn giữ lệnh Buy qua đêm
- Swap Short: áp dụng khi bạn giữ lệnh Sell qua đêm
Cùng một sản phẩm, swap long và swap short thường khác nhau. Về nguyên lý, swap có thể dương nếu chiều giao dịch của bạn “nắm giữ” đồng tiền có lãi suất cao hơn và “tài trợ” bằng đồng tiền có lãi suất thấp hơn. Khi đó, phần chênh lệch lãi suất theo ngày có thể có lợi cho bạn.
Vậy tại sao thực tế người mới thường chỉ thấy swap âm?
Lý do 1: swap retail là swap đã qua broker
Trader cá nhân không giao dịch trực tiếp trên thị trường liên ngân hàng. Swap bạn nhìn thấy là con số được broker tính toán và điều chỉnh theo nguồn thanh khoản, chi phí phòng ngừa rủi ro, và điều kiện thị trường. Vì vậy, swap dương nếu có thường không “đẹp” như trong mô hình lý thuyết.
Lý do 2: swap dương nhỏ hơn nhiều so với biến động giá
Ngay cả khi swap dương, mức cộng thường rất nhỏ so với biên độ dao động giá. Chỉ cần thị trường rung lắc ngược nhẹ, swap dương tích lũy nhiều ngày có thể bị xóa sạch. Vì vậy, swap dương không nên được coi là “lợi nhuận”, mà chỉ là một yếu tố phụ.
Lý do 3: nhiều sản phẩm phổ biến có swap âm mặc định
Với các sản phẩm như vàng (XAU/USD), chỉ số CFD, crypto CFD… swap thường được thiết kế như chi phí giữ vị thế. Người mới hay bắt đầu với các sản phẩm này nên cảm nhận swap như “phí” là điều rất phổ biến.
Kết luận:
- Hãy học swap forex để biết mình đang trả gì khi giữ lệnh
- Đừng học swap để “kỳ vọng kiếm tiền từ swap”
3. Thời điểm rollover và lý do swap forex thứ 4 thường gấp 3
Swap không bị trừ/cộng ngẫu nhiên trong ngày. Nó được ghi nhận tại thời điểm gọi là rollover (thời điểm chuyển ngày giao dịch) theo giờ server của broker. Bạn có thể hiểu đơn giản: nếu lệnh còn mở khi bước sang “ngày giao dịch mới”, thì swap của ngày đó sẽ được ghi nhận vào lịch sử tài khoản.
Điểm khiến người mới “giật mình” là: swap một ngày trong tuần thường mạnh hơn, phổ biến nhất là thứ 4 (Wednesday). Lý do không phải do broker tự ý tăng phí, mà do quy ước tính lãi suất gộp cho cuối tuần.
Forex thường không giao dịch vào thứ Bảy và Chủ nhật, nhưng phần “lãi suất theo ngày” vẫn tồn tại theo logic thời gian. Vì thế thị trường cần một cách để ghi nhận “2 ngày cuối tuần” vào tài khoản. Cách phổ biến là gộp vào một ngày trong tuần, và rất hay rơi vào thứ 4, tạo ra hiện tượng swap x3 (triple swap).
Người mới cần nhớ điều này vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm:
- Giữ lệnh qua nhiều ngày, bạn sẽ thấy có một đêm swap lớn hơn bình thường
- Nếu không biết trước, bạn sẽ tưởng “bị trừ bất thường”
4. Vì sao mỗi cặp tiền lại có mức swap khác nhau và còn thay đổi theo thời điểm?
Swap không phải con số cố định cho mọi sản phẩm, càng không phải con số giống nhau giữa các cặp. Có ba nhóm nguyên nhân chính:
Chênh lệch lãi suất giữa hai đồng tiền trong cặp
Mỗi đồng tiền thuộc một nền kinh tế khác nhau, mức lãi suất khác nhau. Do đó, cặp này có thể có swap khác cặp kia. Đây là nguyên nhân “gốc” khiến swap khác nhau.
Loại sản phẩm giao dịch
Không chỉ cặp tiền. Vàng, chỉ số, năng lượng, crypto CFD… có cấu trúc chi phí giữ vị thế khác. Vì vậy swap của các nhóm sản phẩm này có thể cao hơn hoặc có cách quy đổi khác.
Điều kiện broker và điều kiện thị trường
Broker có thể điều chỉnh swap theo nguồn thanh khoản, chi phí phòng ngừa rủi ro, hoặc điều kiện thị trường. Vì thế swap có thể thay đổi theo thời điểm (không phải lúc nào cũng “đứng yên” như một bảng phí cố định).
Điểm người mới cần rút ra: đừng học swap forex theo kiểu “nhớ số”. Hãy học swap theo kiểu “nhớ logic”: swap phụ thuộc sản phẩm, chiều giao dịch, và thời điểm giữ lệnh.
5. Công thức tính swap rõ ràng để tự kiểm tra khi cần
Trên MT4/MT5, swap thường được cung cấp trong phần Specification của sản phẩm (thông số hợp đồng). Swap có thể được hiển thị theo “points” (phổ biến) hoặc theo một đơn vị quy đổi khác tùy broker.
Để người mới có thể tự kiểm tra logic, dùng khung công thức sau:
Khung công thức dùng thực tế nhất (swap theo points):
Swap (tiền) = Lots × SwapRate(points) × PointValue × Nights
Trong đó:
- Lots: khối lượng (0.1 lot, 1 lot…)
- SwapRate(points): swap long/short broker công bố (đơn vị points)
- PointValue: giá trị 1 point quy đổi ra tiền theo đồng tiền tài khoản (nền tảng thường tính sẵn; công thức giúp bạn hiểu bản chất)
- Nights: số đêm giữ lệnh (thường = 1; riêng “đêm gộp” thường = 3)
Nếu broker hiển thị swap trực tiếp theo tiền/lot/đêm, thì việc tính càng đơn giản:
Swap (tiền) = Lots × SwapPerLotPerNight × Nights
Ví dụ
Giả sử nền tảng quy đổi ra: 1 lot giữ qua đêm bị trừ –6.5 USD/đêm.
- Giữ 1 đêm: swap = –6.5 USD
- Giữ qua đêm gộp (x3): swap = –6.5 × 3 = –19.5 USD
- Giữ 6 đêm có 1 đêm gộp: tổng swap = –6.5×5 – 19.5 = –52.0 USD (tùy lịch giữ)
Lưu ý: swap không cần lớn để gây khó chịu. Với tài khoản nhỏ hoặc lệnh giữ dài, swap có thể “ăn mòn” đáng kể.
Kết luận
Swap forex là khoản cộng hoặc trừ phát sinh khi giữ lệnh qua ngày giao dịch mới. Swap có thể âm hoặc dương, nhưng trong thực tế giao dịch cá nhân, nó thường được cảm nhận như chi phí. Swap có một ngày trong tuần được tính mạnh hơn do gộp cuối tuần. Hiểu rõ swap giúp trader tránh nhầm lẫn khi đánh giá hiệu quả giao dịch và chủ động hơn trong việc giữ lệnh dài ngày.
Bài 25 Swap Forex là gì? khép lại tại đây. Trong bài tiếp theo của series Kiến thức cơ bản trên Fxonline24h, bài tiếp theo sẽ đi tiếp Commission trong Forex là gì?
